Naprawy w gospodarstwie – aparatura spawalnicza

Spawarka Grene
  • Niezbędnik

Spawarka – podobnie jak kompresor – to jedno z najbardziej przydatnych narzędzi, o jakie uzupełnić możemy domowy warsztat. Naprawimy dzięki niej metalowe elementy maszyn, zrobimy daszek, półkę, pospawamy płot. Do użytku amatorskiego w większości przypadków nie będą nam  potrzebne naprawdę drogie, profesjonalne urządzenia. Przyjrzyjmy się pokrótce, na co warto zwrócić uwagę wybierając spawarkę do zastosowań gospodarskich. Artykuł ten przeznaczony jest oczywiście dla początkujących użytkowników.

Od czego zacząć, czyli zasilanie, moc i cena

Generalnie możliwości wyboru spawarki zależą w znacznej mierze od tego, jakim dysponujemy zasilaniem. Spawarki transformatorowe wymagają zwykle „siły”, czyli prądu trójfazowego 400 V. Jeżeli dysponujemy wyłącznie zasilaniem jednofazowym 230 V, pozostanie nam przyjrzeć się ofercie mniejszych spawarek inwertorowych. Na potrzeby domowe wystarczy nam spawarka o mocy rzędu 120-160 A. Przyzwoitej klasy sprzęt do zastosowań gospodarskich bez trudu dostaniemy w granicach do 1-1,5 tys. złotych.

Spawarka transformatorowa – zalety i wady

Dość dużych rozmiarów spawarka mieszcząca w sobie transformator, zasilany prądem jedno- lub trójfazowym. Używamy do niej elektrod otulonych o średnicy 2-5mm. Jakość elektrod ma istotny wpływ na jakość spawania. Spawarki tego typu charakteryzują się dużą odpornością na uszkodzenia mechaniczne i prostą konstrukcją – co ułatwia znacznie ich późniejsze naprawy. Pozwalają na spawanie grubszych elementów, powyżej 3 mm grubości. Niestety, „pożerają” zazwyczaj dość dużo prądu i nie należą też do najlżejszych ani najporęczniejszych. Spawarki transformatorowe posiadają czasami dodatkowe wbudowane urządzenia, które czynią je bardziej wielofunkcyjnymi. Przykładem tego typu rozwiązania może być spawarka TS-250, wyposażona w rozruch i prostownik.

Spawarka inwertorowa – zalety i wady

Niewielkich rozmiarów, lekka spawarka zasilana prądem jednofazowym. Używamy do niej zwykle elektrod o średnicy 2,5-3,2mm. Spawarki inwertorowe charakteryzują się dużą stabilnością pracy i tolerancją na spadki napięć. Pobierają niewiele prądu. Pozwalają z reguły spawać elementy o grubości do 4 mm. Spawarki tego typu uchodzą za delikatne i skomplikowane w budowie (elektronika, zminiaturyzowana konstrukcja), co może być kłopotliwe w przypadku konieczności ich naprawy, natomiast są niezwykle łatwe w transporcie i dbając o to, by nie uszkodzić ich mechanicznie, są bardzo wygodnym narzędziem. Co więcej, mogą pracować we wszystkich pozycjach i sprawdzają się w spawaniu właściwie wszystkich metali. Niektóre modele takie jak Ponte 200 posiadają także dodatkowe funkcje ułatwiające spawanie, co ma znaczenie nie tylko dla początkujących użytkowników.

Wyposażenie o którym nie można zapomnieć

W trakcie spawania niezwykle ważne jest zachowanie względów bezpieczeństwa. Z tego powodu do podstawowego wyposażenia przy pracy zaliczyć można tarczę spawalniczą bądź przyłbicę spawalniczą, które chronią nasze oczy nie tylko przed odpryskami, ale również przed bardzo jaskrawym światłem, wytwarzanym przez płomień. Patrzenie bezpośrednio na spawane miejsce nawet przez krótką chwilę może doprowadzić do uszkodzenia rogówki oka. Co więcej, światło spawania generuje intensywne promieniowanie UV, dlatego niezależnie od temperatury na zewnątrz musimy być wyposażeni w rękawice, obuwie, kurtkę żaroodporną. W czasie spawania powłok cynkowych czy stopów aluminium powstają trujące opary, dlatego oprócz założenia maski przeciwpyłowej, warto zadbać o dobrą wentylację pomieszczenia. Miejsce pracy jest zresztą nie mniej ważne niż nasz sprzęt, a tymczasem szczególnie młodzi spawacze często nie są świadomi, że wśród białych ścian światło spawania działa na oczy o wiele bardziej niekorzystnie.

Wybór odpowiedniej elektrody

Od typu otuliny elektrody w dużej mierze zależy jakość spoiny – przyjrzyjmy się zatem, jakie właściwości mają poszczególne rodzaje i czym kierować się przy ich wyborze.

  • elektroda rutylowa – pozwala na łatwe spawanie w dowolnej pozycji. Rozprysk jest mniejszy niż w przypadku użycia innych otulin, ale też głębokość wtopienia nie jest tak duża, dlatego wykorzystuje się ją przede wszystkim do spawania cienkich blach. Podobnie jak w przypadku elektrody zasadowej, otuliną rutylową możemy spawać we wszystkich pozycjach oprócz kierunku z góry na dół.
  • wysokowydajna elektroda rutylowa – stopiwo jest bardziej wytrzymałe (za sprawą proszku żelaza zawartego w otulinie), ale jego udarność (odporność na uszkodzenia mechaniczne) jest niższa niż w przypadku otuliny zasadowej.
  • elektroda zasadowa – zapewnia bardzo dobrą jakość spoiwa. Jest odporna na powstawanie pęknięć w wysokich i niskich temperaturach oraz w wyniku działań mechanicznych. Wykorzystuje się ją więc przy spawaniu grubych blach w konstrukacjach narażonych na duże obciążenia – we wszystkich kierunkach z wyjątkiem pozycji z góry na dół.
  • elektroda rutylowo-zasadowa – jest połączeniem łatwości użycia otuliny rutylowej z wytrzymałością i jakością spoiny tworzonej z wykorzystaniem otuliny zasadowej.
  • elektroda kwaśna – pozostawia gładką spoinę, która jest bardziej wytrzymała niż w przypadku otuliny rutylowej, ale mniej odporna na uszkodzenia mechaniczne i wysokie temperatury. Spawanie odbywa się w pozycji podolnej lub nabocznej.

Dobra rada:
Zwróć uwagę na sprawność spawarki. Podawana jest ona w wartościach procentowych, dla których 10 minut = 100%. Innymi słowy: przykładowa sprawność na poziomie 55% oznacza możliwość 5,5 minutowego spawania, po którym powinno nastąpić 4,5 minuty chłodzenia.

Komentarze