Zasady agrotechniki mieszanek zbóż jarych

Zasady agrotechniki mieszanek zbóż jarych
  • Instrukcje
  • Porady

Duże zainteresowanie uprawą mieszanek zbożowych związane jest z ich wierniejszym plonowaniem w stosunku do zasiewów czystych zbóż. W przypadku niesprzyjających warunków pogodowych i glebowych dla jednego gatunku, drugi najczęściej znajduje korzystniejsze warunki i zwiększa poziom plonowania, rekompensując niższy plon pierwszego komponenta. Sprzyja temu mała podatność mieszanek na choroby i wyleganie roślin oraz lepsza ich konkurencyjność w stosunku do chwastów.

Mieszanki można uprawiać w różnych warunkach siedliskowych. W praktyce wysiewa się je przeważnie w stanowisku po zbożach. Nasiona powinny być wysiewane w glebę pulchną i nieprzesuszoną. Taki stan roli sprzyja uzyskaniu szybkich i wyrównanych wschodów. Pierwszym wiosennym zabiegiem uprawowym powinno być wyrównanie powierzchni pola włóką lub broną. W następnej kolejności najkorzystniej jest zastosować zestaw uprawowy (kultywator o wąskich łapach lub bronę + wał strunowy).

Najodpowiedniejsze do mieszanek są odmiany jęczmienia: Hajduczek, Basic, Oberek, Iron, Ella, Rubinek, Atico, Olympic lub Kucyk, –  owsa: Krezus, Bingo, Breton, Arden, Pogon, Komfort, Siwek lub Nagus, – pszenicy: KWS Torridon, Tybalt, Arabella, Monsun lub Trappe. W ostateczności można wysiewać inne odmiany.

Nawożenie fosforem, potasem i magnezem stosujemy wiosną pod kultywator, wzruszając glebę na głębokość 10 cm. Poziom tego nawożenia zależy od zawartości pierwiastków w glebie i wielkości przewidywanego plonu (tabela 1). Optymalne dawki magnezu to 20-45 kg MgO/ ha w zależności od zasobności gleby w ten składnik.

Zasady agrotechniki mieszanek zbóż jarych

Tabela 1. Dawki P2O5 i K2O w kg/ha

Składnik

Zawartość fosforu i potasu w glebie
  1. niska
niska średnia wysoka

Fosfor

60-80* 45-59 30-44 20-29
Potas 75-90 55-74 40-54 25-39

 

* – górne granice przedziałów stosować w warunkach sprzyjających uzyskaniu wysokiego plonu (na żyznych glebach, po dobrym przedplonie, przy wczesnym terminie siewu).

 

Optymalne dawki azotu dla mieszanek wahają się w granicach od 50 do 70 kg N / ha, w zależności od wielkości spodziewanego plonu. Zaleca się podział dawki na 2 części: 60% przed siewem + 40% na początku fazy strzelania w źdźbło, aby nie dopuścić do wymywania azotu w głąb. W przypadku słabego zagęszczenia roślin zbóż występujących w mieszance można zwiększyć pogłówną część dawki nawożenia azotem, a zmniejszyć ją przy dużym zagęszczeniu roślin i pędów zbóż na jednostce powierzchni.

 

Termin siewu powinien być możliwie wczesny, dopuszczalnie opóźniony do 20 kwietnia. Przy jego opóźnieniu zaleca się zwiększenie ilości wysiewu nasion o 3-10 %, w zależności od stopnia opóźnienia, jak również zwiększenie udziału jęczmienia w materiale siewnym, który jest bardziej tolerancyjny na opóźnienie siewu. Większej ilości wysiewu w materiale siewnym wymaga pszenica, charakteryzująca się słabszym rozkrzewieniem roślin (tabela 2). Po obliczeniu ilości wysiewu każdego z gatunków, należy odważone ilości ziarna danych gatunków dokładnie wymieszać, najlepiej przy zastosowaniu jednocześnie jednej z uniwersalnych zapraw nasiennych: Baytan Universal 024 FS, Karbosar K 400 FS lub Vitavax 200 FS.

 

Tabela 2. Normy wysiewu zbóż w mieszankach

Kompleks glebowy Warianty mieszanek – w nawiasie wysiew nasion w kg/ha
Pszenny bardzo dobryPszenny dobry jęczmień (63-68) + pszenica (117-123)jęczmień (40-42) + pszenica (73-76) + owies nagoziarnisty (52-56)
Żytni bardzo dobryZbożowo-pastewnymocny jęczmień (66-70) + pszenica (120-126)jęczmień (42-44) + pszenica (78-82) + owies nagoziarnisty (54-58)jęczmień (42-45) + pszenica (76-78) + owies oplewiony (58-62)
Żytni dobryPszenny wadliwy jęczmień (66-70) + owies nagoziarnisty (88-92)jęczmień (68-72) + owies oplewiony (95-100)jęczmień (45-47) + owies nagoziarnisty (56-60) + pszenica (80-83)
Żytni słabyZbożowo-pastewnysłaby jęczmień (69-73) + owies nagoziarnisty (90-95)jęczmień (74-77) + owies oplewiony (101-105)jęczmień (47-50) + owies nagoziarnisty (58-63) + pszenżyto (84-87)

jęczmień (47-50) + owies oplewiony (64-68) + pszenżyto (84-87)

 

Duże znaczenie w uprawie mieszanek ma pielęgnacja mechaniczna plantacji. W momencie wschodów (tzw. szpilkowania) wskazane jest bronowanie, a następnie powtórzenie tej czynności w fazie 4 liści. Tymi zabiegami można, często do minimum, ograniczyć duże zachwaszczenie łanu.

 

Dobra rada:

Jeśli pomimo zastosowania mechanicznej pielęgnacji wystąpi duże zachwaszczenie, należy zastosować odpowiedni herbicyd – Agritox 500 SL, lub Chwastox 500 SL,  Chwastox 750 SL, Chwastox Trio 540 SL,  Chwastox Turbo 340 SL,  Chwastox D 179 SL, Chwastox AS  600 EC, Dicoherb 750 SL, Gold 450 SC Starane Super101 SE,  Lintur 70 WG. W łanach mieszanek występuje zwykle małe nasilenie chorób oraz szkodników i raczej nie stosuje się oprysków fungicydami.

 

Prof. Kazimierz Noworolnik

IUNG-PIB Puławy

 

 

Komentarze